Thijsse's Hof in februari

26/01/2012

Het was echt een grote verrassing. Er kwamen diverse meldingen over waargenomen hulststruiken met stekelig blad aan de onderkant en gaaf blad aan de bovenste takken. Ze zijn in de Haarlemmer Hout, Groenendaal, Beeckestijn, Leyduin en op diverse plaatsen in Bloemendaal aangetroffen. Dank voor uw meldingen.

Eindelijk hebben we de laatste dagen een beetje vorstig weer gehad. Dat is goed voor onze natuur. Ook de vogels reageren er goed op. Ze gedragen zich wat minder lenteachtig en zoeken ook de voertafels bij onze huizen weer op.

In de Hof komen nu de 6e groepen van de basisscholen op bezoek. Zo’n 1000 kinderen proberen we iets over vogels te leren. Het mooist voor ze is te kijken naar de vogels op onze voertafel. Als de kinderen  een beetje rustig zijn komt er van alles langs. Diverse soorten mezen, de grote bonte specht, de boomklever, het heggenmusje, het roodborstje en als ze geluk hebben komt een eekhoorntje noten pakken uit een speciaal daarvoor gemaakt voederhuisje.

U kunt dat ook zelf bij ons  komen doen. Op de zondagen 29 januari en 5 februari a.s. tussen 14 tot 16 uur en  zaterdag 4 februari tussen 10 en 16 uur bent u van harte welkom. Raadpleeg nog wel even www.thijsse’shof.nl voor de zekerheid.

Februari is eigenlijk best een leuke maand. Alleen al de geschiedenis en de naamgeving zijn intrigerend. In de oudste Romeinse tijd, ten tijde van Koning Pompilius (er waren toen nog geen Romeinse keizers), werd het jaar van 10 maanden uitgebreid tot 12 maanden. De 12e maand werd februari genoemd en was tevens de laatste maand van het jaar.  De verrekening van het tijdsoverschot door eens in de vier jaar een dag aan het jaar toe te voegen gebeurde dan ook in februari. De bijnaam schrikkeljaar of sprokkeljaar, wat hetzelfde betekent, komt daarvan. Die functie is bij februari gebleven toen in de vijfde eeuw besloten werd het jaar met januari te laten beginnen.

Tijdsaanduidingen of niet, het is nu winter en dat betekent dat de eerste tekenen van het voorjaar zich aandienen.

Vooral te zien aan allerlei bloei van struiken als de hazelaar en els maar ook aan bol- en knolgewassen als sneeuwklokje, lenteklokje (zie de foto),  winterakoniet, boeren krokus , winterpostelein en speenkruid.

In vroeger eeuwen werden die laatste twee zeer hartelijk verwelkomd.

Zowel speenkruid als winterpostelein bevatten in hun jonge blaadjes veel vitamine C.  Dat was vroeger, toen het citrusfruit nog zeer zeldzaam was, voor het gewone volk de bron  om in de winter vitamine C binnen te krijgen en zodoende de gevreesde ziekte scheurbuik te ontlopen. Bij scheurbuik kreeg je vreselijk last van bloedend tandvlees en liep je kans dat je tanden uitvielen.

Het speenkruid komt van oudsher in heel Europa voor, het winterpostelein komt oorspronkelijk uit Noord-Amerika, maar verblijft hier ook al vele eeuwen. Het werd verbouwd als winterharde groente en wist zich in het wild uitgebreid te verspreiden en te handhaven.

In Thijsse’s Hof zijn beide plantjes te vinden. Daar is nu ook het schaafstro mooi te bekijken. Vlak bij het beeld van Thijsse staat het en op nog veel meer plaatsen. Ze hoort tot de familie van de paardenstaartachtigen en is gemakkelijk te herkennen aan haar kegelvormige kop waar de sporen worden gevormd  en de uit leden opgebouwde stengel. Ze is zeer rijk aan mineralen. Natrium, kalium, ijzer, mangaan, kalk, zwavel en magnesium zit er in. Ook heeft ze een hoog gehalte aan kiezelzuur (silicea) waardoor ze zo hard is dat ze vroeger als schuurmiddel werd gebruikt van tinnen borden, kannen en eetgerei. De plant is ook geneeskrachtig. Een thee er van of het sap werkt direct op de nieren en de blaas en bevordert zo de uitscheiding van urinezuur. Daardoor werkt het goed tegen reuma en helpt zelfs stenen in de nieren of de blaas te vergruizelen. In sommige reformzaken is het sap van de plant te koop. Dus ga daarheen als je het wilt proberen.

In alle jaargetijden is het prima toeven in onze natuur. Er is ook altijd iets te vinden waar je als mens baat bij kunt hebben. Kijk daarom goed om je heen en geniet er van. Het is zo mooi!

 

Willem Holthuizen,

Voorzitter Thijsse’s Hof.               

Lenteklokje, foto Ekke Wolters.

 

Deze column is ook verschenen in Het Weekblad Kennemerland-Zuid.